آشنایی با منطقه راجعون بزرگ‌

آشنایی با منطقه راجعون بزرگ

سرزمین مه خورشید در دامنه کوه نقره فام دُرفک ( دالفک - دورپیک ) رودبار گیلان

✍️ محمد میرزایی راجئینی

کلمه راجعون یک واژه عربی و به معنی محل بازگشت و طی ۱۳۰ سال اخیر در فرهنگ استاد دهخدا و سفرنامه رابینو بدان اشاره شده لیکن در مستندات تاریخی ماقبل آن در سفرنامه میرزا ابراهیم در ۱۶۸ سال پیش، آبادی بنام کُلاپَرِه ( Kola pare)و در قبالجات قدیمی بنام راجوَن کُلاپَره (راج -وَن ) (Rajvan kola pare) که از دو واژه درخت راج (راش) و وَن (زبان گنجشک ) و کُلاپَرِه( لبه ی کلاه) بدان اشاره شده است

کلمه کُلاپَرِه بنظر می رسد بیانگر نوع ساخت خانه های چوبی لَتِه سر در دل جنگل های هیرکانی پر باران بشکل پیشخوان و ایوان و فرم لبه ی کلاه در قدیم باشد

و بر اساس مستندات ثبتی و آمایش سرزمینی و حدود و ثغور و تکثیر نسلی و نژادی به ۱۲ آبادی در مدت ۳۰۰- ۲۵۰ سال اخیر تفکیک شده که این آبادی ها عبارتند از :

۱- راجعون فعلی ۲- دفراز ۳- پلنگ دره ۴ -استخر گاه ۵- دهستان دشتویل ۶- رشی

۷- سی دشت ۸- پنج خاله ۹- لیسن ۱۰-فتحکوه ۱۱- بیجارکی ۱۲- بخشی از شمال اسطلخ جان فعلی می باشد و هر نقطه از این آبادی ها دارای جاینام های مشابه و گاها مختلف با توجه به بافت جغرافیایی آن نامگذاری شده است

قابل ذکر است ساکنین فعلی رشی و سی دشت از مهاجرین کرد کرمانج از آبادی سیبن و نواحی دیگر مناطق خورگام فعلی طی صد سال اخیر بتدریج با زندگی ارباب رعیتی بدین خطه ورود نموده و با کار و فعالیت در مزارع و خرید بخشی از زمین های راجعون بزرگ و اصلاحات ارضی در مناطق فوق بتدریج مقیم شده اند و درحال حاضر نیز بخش هایی از زمین های موجود در منطقه حد فاصل رشی تا سی دشت به اهالی راجعون فعلی تعلق دارد

لذا آنچه که از آنالیز و بررسی نژادی و حاکمیت سرزمینی و پلاک های ثبتی صد سال اخیر استخراج شده بیانگر آن است برادران : محمدباقر و محمد میرزا ( مَم باقر - مَم میرزا بگویش محلی ) از بنیانگذاران راجعون بزرگ فرزندان محمد کاظم خراسانی از رجال نادر شاه افشار بروایتی نقل و قول و غیر مستند از منطقه دیلمان قدیم بنام خرارود سیاهکل و محمد کاظم با خانواده خودش از منطقه خراسان با چندین خانوار کرد کرمانج بدین ناحیه از گیلان مهاجرت کرده و در همین مناطق سکنی گزیده و جهت پاسداری از سرزمین خالی از سکنه و کم جمعیت این خطه از رحمت آباد بدلایل مختلف از جمله حراست سرزمینی در قبال هجوم دولت بیگانه روس و بیماریهای واگیر نظیر طاعون - وبا و حوادث غیر مترقبه زلزله - سیل - اتش سوزی به امر کشاورزی و دامپروری و زندگی عشایری ییلاق و قشلاق از نوار مرزی حلیمه جان فعلی ( پَلَت )- شمال اسطلخ جان و آبادی های جدید لیسن - پنج خاله - فتحکوه - بیجارکی تا زلارود - منطقه گِلِه بوم دهستان دشتویل - راجعون فعلی - دفراز - پلنگ دره - استخرگاه و زمین هایی در رشی و زر چشمه ( زرد چشمه) - سی دشت تا سیاه دشت بن و اربناو ( اربو ناو ) و در قله و کوهپایه ها و دامنه های جنوب و جنوب غربی کوه درفک و سراگاه های آن به کار دامپروری و در زمین های نیمه بایر رها شده قبلی به عمران و آبادانی و کشاورزی مشغول و با مهاجرین دیگر مناطق از جمله کردهای مهاجر کرمانج خورگام و عمارلو - و مهاجرین طالقان -الموت - دیلمان - و با تالش ها و گالش های کوهپایه نشین کوه درفک و رشته کوه البرز شمالی خویشاوندی نموده و تاکنون شجره نامه ( تبار نامه) ۱۱ نسل با تقریب بین نسلی میانگین هر نسل در حدود ۲۰ سال تقریبا بین ۲۷۵ - ۲۵۰ سال را بوجود آورده اند که به تفکیک نسل ها و ۱۵ نسل مهاجر دیگر در کتاب راجعون بزرگ سرزمین قوم دربیک ثبت و ضبط گردیده است

آنچه که از قرائن و داده های تاریخی و سایت های باستان شناسی و غار رشی استخراج شده موید آن است که سه دوره :

غار های دو گانه دربند رشی

۱-ماقبل تاریخ و دوره غارنشینی و احتمال زندگی انسان نئاندرتال ۴۵-۲۵۰ هزار سال ) حدودا بیش از دویست هزار سال پیش در غارهای دو گانه رشی و نوچاه درفک و قبل آن آثار زندگی غار نشینی بوده باشد

جام سیمین زراندود

۲ - دوره باستان : آثار دفیفنه های دوره ساسانی از جمله جام سیمین زراندود زمین رشی با نقش ماهیگیری - دفینه و عتیقه جات به غارت رفته و آثار سفال گری و تمدن اشکانی با ابزار آلات جنگی و سایت ها و تپه های باستان شناسی در مناطق فوق و همزمانی با تمدن آمِرد (تپه مارلیک یا چراغعلی تپه نصفی رحمت اباد رودبار ) بیانگر این دوره می باشد و قوم دربیک که در اطراف کوه درفک بوده اند در این دوره قابل پژوهش می باشد

۳- دوره سوم : وجود امام زاده گان و بقاع متبرکه در مناطق رحمت اباد و در ابادی های فوق الذکر و وجود درختان سرو هزار ساله بیانگر دوره بعد از اسلام می باشد

دوره چهارم : طی حدود سیصد سال اخیر و کوچاندن کردهای کرمانج به منطقه خورگام و عمارلو و حضور پررنگ آنان و محمد کاظم خراسانی و فرزندان او باقر و میرزا و مهاجرین دیگر در مناطق یاد شده می باشد

گویش مردمان منطقه راجعون بزرگ ترکیبی از زبان یا گویش دیلمی ( دری و پهلوی باستان ) - زبان تاتی - زبان قدیم گیلکی گالشی شرق گیلان بوده و مذهب آنان تشیع اثنی عشری ۱۲ امامی می باشد .

بیشتر مردمان منطقه بکار پرورش دام بز و گوسفند و گاو و ماکیان و تولید فراورده های دامی لبنی و گوشتی و زندگی در چراگاه های اختصاصی( یورت) و کشاورزی برنج - گندم و جو و سیفی جات - تولید علوفه می گذرانند

کوه درفک و دامنه های آن مرکز فعالیت دامپروری و چراگاه های اختصاصی مردمان راجعون فعلی و بستگان سببی و نسبی آنان از آبادی های دیگر از جمله دفراز - استخرگاه و پلنگ دره و کلبه های سنگی آنان در تاج ییلاق کوه درفک در دو منطقه میرزا سرا و آقالی سرا ( فرزند باقر )می باشد .

بهترین گیاهان و گل های دارویی و درختان میوه جنگلی و بومی در مناطق تحت آمایش سرزمینی راجعون بزرگ وجود دارد.

متاسفانه در طی سال های اخیر بعلت هجوم مهمان های ناخواسته و راههای ارتباطی و ساخت و ساز های بی رویه ویلا سازی و فروش زمین های آبا و اجدای و حضور گردشگران بیگانه و بی مسئولیت در حفظ طبیعت و اجاره کاشانه ها مورد تهاجم فرهنگی و بد اخلاقی و بی مهری واقع شده و خشک سالی نیز مزید بر علت گردیده و این سرزمین بسیار زیبا با مواهب طبیعی الهی را در معرض زباله و نابودی قرار داده است

شایسته است برنامه ریزان حاکمیتی در این خصوص همت خود را دو چندان نموده تا در آینده دچار بلایای دیگر مناطق کشور و مهاجرت اجباری آنان نشویم .

تاخالق رَب العالمین چه خواهد ؟ و مخلوق در پی چه باشد !

سپاس از حسن توجه خوانندگان